Fara beint í efnið

Faðerni, reglur, réttindi og dómsmál

Samkvæmt lögum á barn rétt á að þekkja báða foreldra sína.

Feðrun/mæðrun barns

Ef móðir er hvorki í hjónabandi eða skráðri sambúð við fæðingu barns þá er barnið ófeðrað. Móður ber að gera ráðstafanir til að feðra barn, annað hvort afla viðurkenningar lýsts föður á faðerni eða höfða dómsmál til að feðra barn.

Fæðist barn í hjónabandi móður, telst eiginmaður hennar faðir þess. 

Fæðist barn stuttu eftir skilnað, telst fyrrverandi eiginmaður móður faðir þess.

Ef móðir er í skráðri sambúð við fæðingu barns með manni sem hún lýsir föður þess, telst hann faðir barnsins. 

Ef móðir og sá sem hún hefur lýst föður skrá sig síðar í sambúð, telst hann faðir barnsins ef það er enn ófeðrað.

Kona sem elur barn, getið við tæknifrjóvgun, telst móðir þess.

Barn einhleyprar konu sem getið er við tæknifrjóvgun verður ekki feðrað.

Maður sem samþykkti tæknifrjóvgun eiginkonu sinnar eða skráðrar sambýliskonu telst faðir barns.

Kona sem samþykkti tæknifrjóvgun eiginkonu sinnar eða skráðrar sambýliskonu telst foreldri barns.

Maður sem gefur sæði í þeim tilgangi að það verði notað við tæknifrjóvgun annarrar konu en eiginkonu eða sambýliskonu verður ekki dæmdur faðir barns.  

Faðernisviðurkenning

Móðir og faðir fylla út eyðublað vegna feðrunar barns sem sent er í bréfpósti eða farið með í afgreiðslu Þjóðskrár Íslands án atbeina sýslumanns. Tveir vottar þurfa að vera að undirritun föður.

Móðir lýsir ákveðinn mann föður að barni sínu á eyðublaði sem skilað er á skrifstofu sýslumanns.

Ef lýstur faðir viðurkennir faðerni barns undirritar hann yfirlýsingu í viðurvist sýslumanns. Hann þarf að framvísa persónuskilríkjum með mynd.

Lýstur faðir getur óskað eftir því að blóðrannsókn fari fram áður en hann undirritar faðernisviðurkenningu. Hann undirritar þá sérstaka yfirlýsingu.

Ef lýstur faðir viðurkennir ekki að vera faðir barns þarf að höfða faðernismál fyrir dómi.

Dómsmál höfðað

Barnið sjálft, móðir þess eða karlmaður sem telur sig vera föður ófeðraðs barns geta höfðað faðernismál.

Ef barnið sjálft höfðar mál gerir lögráðamaður það fyrir þess hönd. Málskostnaður greiðist úr ríkissjóði.

Faðernismáli getur lokið með sátt móður og manns sem hún kenndi barnið eða með dómi.

Barnið sjálft, móðir þess eða skráður faðir geta höfðað mál ef talið er að barn sé ekki rétt feðrað. 

Dómari getur ákveðið að blóðrannsókn verði gerð á móður, lýstum föður og barni sem og aðrar sérfræðilegar rannsóknir til að leiða í ljós faðerni.

Vert að skoða

Lög og reglugerðir

Efnisyfirlit