Að leigja

Það geta verið stór skref bæði fyrir leigusala og leigjanda að leigja íbúðarhúsnæði sem felur bæði í sér réttindi og skyldur. Leigusalinn er að afhenda fasteign sína til útleigu og leigjandinn er jafnvel að leigja íbúðarhúsnæði í fyrsta skipti.

Leigjandi íbúðarhúsnæðis

Við leigu á íbúðarhúsnæði gilda lögbundnar skyldur og réttindi leigjanda sem mikilvægt er að kynna sér áður en leigusamningur er gerður.

Skyldur leigjanda

Leigjandi ber ríkar skyldur gagnvart leigusala og leiguhúsnæðinu. Þær varða meðal annars að:

• greiða leigu á réttum tíma

• gæta vel að eigninni

• tilkynna bilanir eða tjón eins fljótt og unnt er

Réttindi leigjanda

Leigjandi nýtur jafnframt réttinda samkvæmt lögum. Þau varða einkum að:

• fá skriflegan og skýran leigusamning

• fá upplýsingar um leigufjárhæð og breytingar á henni á leigutíma

• fá íbúð afhenta í íbúðarhæfu ástandi

• tryggingafé sé varðveitt á sérgreindum óbundnum reikningi með eins háum vöxtum og hægt er

• fá tryggingaféð greitt til baka með ávöxtun við lok leigusambands (ef ekki hefur verið reynt á greiðslu til leigusalans)

• sækja um húsnæðisbætur
  

Hér finnur þú nánari upplýsingar fyrir leigjendur.

Húsaleigusamningur

Húsaleigusamningur er grundvallarskjal leigusala og leigjanda. Samkvæmt lögum skal leigusamningur vera skriflegur og skráður í Leiguskrá HMS.

Nauðsynlegt er að gera skriflegan leigusamning til að auðvelda lausn ágreiningsmála og vernda málsaðila ef uppkoma vandamál eða misskilningur á síðari stigum.

Að undanskildum grunnupplýsingum um aðila leigusamnings og fasteign þarf að koma fram hvort:

• um herbergja eða íbúðaleigu er að ræða

• hann sé tímabundinn eða ótímabundinn

• kostnaður eins og hiti eða rafmagn sé innifalinn

• setja skuli tryggingu og með hvaða hætti

Þá þarf leigufjárhæð, greiðsludagur og greiðslufyrirkomulag einnig að koma fram ásamt úttekt á ástandi húsnæði og brunavarnir.

Lestu nánar um gerð og skráningu leigusamninga fyrir íbúðarhúsnæði. Hér eru einnig upplýsingar um uppsagnir og riftanir leigusamninga.

Leigusali íbúðarhúsnæðis

Við útleigu á íbúðarhúsnæði gilda lögbundnar skyldur og réttindi leigusala. Mikilvægt er að kynna sér þau áður en útleiga hefst.

Skyldur leigusala

Leigusali ber skyldur gagnvart leigjanda og leiguhúsnæðinu. Þær varða meðal annars:

• viðhaldsskyldu á húsnæði og búnaði sem fylgir eigninni, svo sem pípulögnum, rafmagni, gluggum, hurðum og tækjum

• að húsnæðið sé í íbúðarhæfu ástandi við afhendingu

• að veita skýrar og tímanlegar tilkynningar, til dæmis um forgangsrétt, uppsögn og breytingar á leigufjárhæð

Réttindi leigusala

Leigusali nýtur einnig réttinda samkvæmt lögum, þar á meðal að:

• fá leigu greidda á réttum tíma

• fá aðgang að íbúð til nauðsynlegra viðgerða, að höfðu samráði við leigjanda

• krefja leigjanda um bætur eða viðgerðir ef tjón verður af hans völdum

• fá húsnæðinu skilað í sama eða sambærilegu ástandi, að teknu tilliti til eðlilegs slits
  

Hér finnur þú nánari upplýsingar fyrir leigusala.

Húsnæðisbætur

Húsnæðisbætur eru mánaðarlegar greiðslur frá HMS sem ætlaðar eru til að aðstoða fólk sem leigir íbúðarhúsnæði.

Fjárhæð húsnæðisbóta fer eftir fjölda íbúa á heimili, tekjum, eignum og leiguverði.

Hér getur þú lesið nánari upplýsingar um umsóknarferli, skilyrði, sérstakar húsnæðisbætur og nálgast reiknivél sem áætlar fjárhæð húsnæðisbóta.

Gátlisti fyrir húsaleigusamninga

Við gerð leigusamninga er mikilvægt að fyrir liggi:

• skýrar upplýsingar um leiguhúsnæðið sjálft og leigutímann

• upplýsingar um leigufjárhæð, greiðslur og tryggingar

• ástandsútttekt og upplýsingar um brunavarnir húsnæðisins

• ákvörðun um möguleg sérákvæði eða forgangsrétt leigjanda