Samræmd verkfæri fyrir skóla og skólaþjónustu: nálgun Heillaspora
16. febrúar 2026
Heillaspor er heiti á verkefni sem Miðstöð menntunar og skólaþjónustu sinnir og snýst um að skapa öruggt umhverfi í skólu- og frístundastrfi fyrir öll börn með tengslamiðaðri nálgun. Þátttökuskólar eru dreifðir um allt land og greina frá miklum árangri í kjölfar innleiðingar verkefnisins, m.a. færri ofbeldisatvika í skólum og betri líðunar starfsfólks.

Nú á árinu hafa verið haldin námskeið á grundvelli hugmyndafræði Heillaspora fyrir annars vegar skólastjórnendur og hins vegar starfsfólk skólaþjónustu sveitarfélaga. Á námskeiðunum fá skólar og skólaþjónusta sömu verkfæri í hendurnar, en vinna út frá ólíkum hlutverkum sínum innan kerfisins.
Markmiðið er að efla sameiginlegan skilning, samræmda nálgun og markvissri innleiðingu með farsæld barna að leiðarljósi.
Stjórnendur rýna í skólaumhverfið
Á skólastjóranámskeiði fengu stjórnendur innsýn í hugmyndafræði Heillaspora, vörðurnar sex og gæðaviðmið þeirra. Áhersla var lögð á hvernig nýta má þessi viðmið til að rýna í skólaumhverfið með markvissum hætti og aðlaga það að þörfum barna.
Jafnframt var fjallað um aðferðir inntra mats sem styðja gagnadrifna ákvarðanatöku og hvernig það má þrepaskipta verklagi og viðhorfum gagnvart börnum þannig að stuðningur sé veittur á réttum tíma og á réttum stað.
Skólaþjónusta styrkir leiðtogahlutverk sitt
Á námskeiði fyrir skólaþjónustur sveitarfélaga var lögð áhersla á að efla þekkingu á hugmyndafræði Heillaspora og þeim verkfærum sem styðja gagnamiðaða vinnu. Sérstaklega var horft til leiðtogahæfni og þeirra viðhorfa sem þurfa að vera til staðar þegar innleiðingarteymi eru leidd.
Skólaþjónustur fengu aðgang að verkfærum sem styðja við skimun, lausnamiðaða nálgun og mat á árangri breytinga. Þá var einnig lögð áhersla á að dýpka skilning á stöðu jaðarsettra hópa og hvernig ryðja megi kerfislægum hindrunum úr vegi til að tryggja aukið aðgengi, þátttöku og farsæld.

Sameiginleg sýn - skýr hlutverk
Þótt hlutverk skóla og skólaþjónustu séu ólík byggja þau á sameiginlegum grunni. Með því að vinna með sömu hugtök, sömu gæðaviðmið og sömu verkfæri skapast sterkari heildarsýn og betra flæði milli aðila.
Þannig eykst samræmi í stuðningi við börn, starfsfólk og skólasamfélagið í heild.