Kæfisvefn getur haft neikvæð áhrif á bæði líkamlega og andlega heilsu. Í rannsókninni var sérstaklega skoðað hversu algengur kæfisvefn er meðal ungra barna og hvort tengsl væru á milli þyngdarþróunar, líkamsþyngdar og kæfisvefns.

Rannsóknin náði til 371 barns á aldrinum 4–9 ára, sem samsvarar um 29% barna í almennu þýði á rannsóknarsvæðinu. Svefn barnanna var metinn bæði með stöðluðum spurningalistum og með hlutlægum heimamælingum á svefni yfir tvær nætur. Niðurstöðurnar benda til þess að ógreindur kæfisvefn sé algengari hjá börnum en áður var talið, en alls reyndust 22,7% barnanna vera með kæfisvefn. Þar af voru 16,2% með miðlungs-alvarlegan kæfisvefn og 6,5% með alvarlegan kæfisvefn.

Niðurstöðurnar leiddu einnig í ljós skýr tengsl milli líkamsþyngdar og kæfisvefns. Börn með ofþyngd eða offitu reyndust vera í nær þrefalt meiri hættu á að vera með miðlungs eða alvarlegan kæfisvefn samanborið við börn í kjörþyngd. Niðurstöðurnar undirstrika þörfina fyrir aðgengilegar, áreiðanlegar og hlutlægar aðferðir við greiningu svefnraskana hjá ungum börnum.

Notast var við svefnmælitæki (hring) frá fyrirtækinu SleepImage, sem byggir á 15 ára þróunarstarfi í samstarfi við Harvard-háskóla. Tækið er FDA og CE vottað lækningatæki. Hringurinn er þægilegur í notkun og gerir mögulegt að framkvæma svefnmælingar á heimili barnsins. Notkun slíkrar tækni opnar nýja möguleika í skimun og greiningu svefntengdra öndunartruflana hjá börnum.

Rannsóknarverkefnið er leitt af þverfaglegum hópi starfsfólks á SAk. Umsjónarmenn verkefnisins eru Hannes Petersen, háls-, nef- og eyrnalæknir, Laufey Hrólfsdóttir, deildarstjóri mennta- og vísindadeildar og Gróa Björk Jóhannesdóttir, forstöðulæknir barnalækninga. Ingibjörg Ingólfsdóttir, hjúkrunarfræðingur var fyrsti höfundur þessarar greinar. Samstarfsaðilar verkefnisins eru Sólveig Dóra Magnúsdóttir, eigandi SleepImage, og Þórhallur Ingi Halldórsson, prófessor við matvæla- og næringarfræðideild HÍ. Auk þess taka þátt í verkefninu Erla Guðbjörg Hallgrímsdóttir sérnámsgrunnslæknir og Magnús Ingi Birkisson sérnámslæknir.

Verkefnið hefur hlotið styrki frá vísindasjóðum SAk og Háskólans á Akureyri, auk styrkja frá Nýsköpunarsjóði námsmanna og Lýðheilsusjóði.

Greinin er aðgengileg hér: https://www.frontiersin.org/journals/sleep/articles/10.3389/frsle.2025.1691091/full