Ákvörðun Hæstaréttar

1. Samkvæmt 4. mgr. 16. gr. laga nr. 50/2016 um dómstóla standa að ákvörðun þessari hæstaréttardómararnir Ása Ólafsdóttir, Karl Axelsson og Skúli Magnússon.

2. Með beiðni 18. apríl 2026 leitar þrotabú WOW air hf. leyfis Hæstaréttar, á grundvelli 1. mgr. 176. gr. laga nr. 91/1991 um meðferð einkamála, til að áfrýja dómi Landsréttar 26. mars sama ár í máli nr. 976/2024: Þrotabú WOW air hf. gegn Eurocontrol, Skúla Mogensen, Liv Bergþórsdóttur, Helgu Hlín Hákonardóttur og Davíð Mássyni og Eurocontrol gegn þrotabúi WOW air hf. Gagnaðilar leggjast gegn beiðninni.

3. Leyfisbeiðandi, sem er þrotabú flugfélagsins WOW air hf., höfðaði mál þetta til riftunar ráðstafana samkvæmt XX. kafla laga nr. 21/1991 um gjaldþrotaskipti o.fl. Krafðist hann riftunar greiðslu að fjárhæð 540.028 evrur sem innt var af hendi af hálfu félagsins til gagnaðilans Eurocontrol skömmu fyrir gjaldþrot þess 28. mars 2019. Byggði hann aðallega á 1. mgr. 134. gr. laganna en til vara 141. gr. og krafðist endurgreiðslu úr hendi Eurocontrol á fjárhæðinni. Jafnframt höfðaði hann mál þetta til greiðslu skaðabóta sömu fjárhæðar á hendur forstjóra félagsins og nánar tilgreindum stjórnarmönnum þess.

4. Héraðsdómur taldi skilyrði riftunar samkvæmt 1. mgr. 134. gr. laga nr. 21/1991 ekki fyrir hendi en féllst á riftun á grundvelli 141. gr. laganna. Komist var að þeirri niðurstöðu að gagnaðili Eurocontrol hefði aftur á móti ekki haft hag af öðrum hluta greiðslunnar en innheimtuþóknun að fjárhæð 1.458 evrur. Var greiðslunni því aðeins rift hvað þann hluta varðaði og honum gert að greiða leyfisbeiðanda þá fjárhæð, sbr. 3. mgr. 142. gr. laga nr. 21/1991. Forstjóri félagsins og stjórnarmenn voru ekki taldir hafa sýnt af sér saknæma og ólögmæta háttsemi þannig að varðaði skaðabótaskyldu og þeir sýknaðir af kröfum leyfisbeiðanda. Landsréttur féllst hvorki á að fullnægt væri skilyrðum riftunar samkvæmt 1. mgr. 134. gr. laga nr. 21/1991 né 141. gr. sömu laga. Var Eurocontrol því sýknað af kröfum þrotabúsins um riftun fyrrgreindrar greiðslu og endurgreiðslu hennar. Þá var héraðsdómur staðfestur um sýknu annarra gagnaðila af skaðabótakröfu leyfisbeiðanda.

5. Leyfisbeiðandi byggir á því að úrslit málsins hafi verulegt almennt gildi um beitingu 1. mgr. 134. gr. laga nr. 21/1991, einkum um þau riftunarskilyrði greinarinnar að greiðsla hafi verið innt af hendi fyrr en eðlilegt var eða hún skert greiðslugetu þrotamanns verulega. Hvað hið síðarnefnda varðar vísar leyfisbeiðandi til þess að í málinu reyni á hvort miða eigi hlutfall greiðslu við handbært fé yfir lengri tíma eða stöðu á bankareikningum þrotamanns þegar greiðsla fer fram. Þá hafi úrslit málsins einnig fordæmisgildi um 141. gr. sömu laga og bótaábyrgð stjórnarmanna sem dragi það of lengi að krefjast þess að bú félags sé tekið til gjaldþrotaskipta en gefi þess í stað fyrirmæli um greiðslu útvalinna krafna á kostnað annarra kröfuhafa. Leyfisbeiðandi telur dóm Landsréttar jafnframt bersýnilega rangan að efni. Meðal annars er vísað til þess að Landsréttur hafi ranglega lagt til grundvallar að á því tímabili sem greiðslan var innt af hendi hefði verið til staðar raunhæf viðleitni til að bjarga rekstri félagsins. Loks telur leyfisbeiðandi úrslit málsins varða sérstaklega mikilvæga hagsmuni sína enda allar líkur á að samþykktar forgangskröfur muni greiðast að fullu verði fallist á kröfur leyfisbeiðanda í fyrirliggjandi máli og öðrum sem samhliða er sótt um leyfi til áfrýjunar fyrir.

6. Að virtum gögnum málsins verður litið svo á að dómur í því kunni að hafa verulegt almennt gildi um þau atriði sem leyfisbeiðandi byggir á þannig að fullnægt sé skilyrðum 1. mgr. 176. gr. laga nr. 91/1991. Beiðni um áfrýjunarleyfi er því samþykkt.