Undanfarin ár hefur Landspítali ráðið læknanema sem lokið hafa hið minnsta fjórða ári í læknisfræðinámi til starfa. Þeir starfa ávallt samhliða og á ábyrgð fullgildra lækna og sinna afmörkuðum verkefnum í samræmi við þekkingu þeirra og færni samkvæmt starfslýsingu Landspítala fyrir læknanema. Markmið með ráðningu þeirra er að vera læknum spítalans til aðstoðar á tíma þar sem fáliðað er, t.d. vegna sumarleyfa. Jákvætt þykir að eftir að þessu verklagi var komið á hafa læknanemar, ólíkt því sem áður var, ekki komið að alvarlegum atvikum á spítalanum sem rökstyðja mætti að samrýmist bættu öryggi og gæðum þjónustunnar. Þá eru lyfjaávísanir og vottorð, umsóknir og önnur erindi til Sjúkratrygginga Íslands ekki undirrituð af læknanemum.

Öryggi og gæði þjónustunnar mikilvæg

Þetta verklag gildir hins vegar ekki á öðrum stofnunum á landinu þar sem læknanemar eru víða ráðnir til starfa með tímabundið lækningaleyfi. Í einhverjum tilvikum virðast þessir læknanemar gegna afleysingarstarfi fyrir lækni með fullt lækningaleyfi. „Við teljum að reynsla okkar á Landspítala ætti að skoðast og það leiðir vonandi til þess að þetta verklag verði endurskoðað á öðrum stofnunum. Við hvetjum til þess að hætt verði að veita læknanemum tímabundin lækningaleyfi, slíkt tíðkast ekki í nágrannalöndum okkar,“ segir Inga Sif Ólafsdóttir, yfirlæknir sérnámsgrunnslækna á Landspítala.

Læknanemar séu aðgreindir frá læknum með skýrum hætti

„Við teljum að það þurfi að endurskoða þetta verklag að veita læknanemum tímabundið starfsleyfi sem læknar þar sem slíkt samræmist ekki stöðu þeirra,“ segir Tómas Þór Ágústsson, framkvæmdastjóri lækninga á Landspítala. „Það tíðkaðist vissulega á árum áður þegar mönnun læknisþjónustu á landinu og verkefnin voru allt önnur. Í þessu samhengi má nefna að nú stunda eflaust á fimmta hundrað læknar sérnám á einhverju stigi á landinu öllu, en sá hópur var ekki til þegar fyrrnefndar hefðir um ráðningar læknanema urðu til. Þetta á engan veginn við í dag og hefur ekki tíðkast í neinum samanburðarlöndum í áratugi. Það er mikilvægt að læknanemar séu aðgreindir frá læknum með skýrum hætti, aðallega vegna öryggis sjúklinga og ábyrgðarhlutverks lækna en einnig vegna framtíðar þeirra nema sem við ráðum til starfa. Óviðeigandi aðstæður og erfið atvik geta haft þungar og óafturkræfar afleiðingar fyrir líðan, sjálfsöryggi og framtíðarstarfsgetu.“