Biðtími eftir heilbrigðisþjónustu, svo sem eftir skurðaðgerð, getur verið langur en forgangsröðun sem byggir á læknisfræðilegum sjónarmiðum og öðrum faglegum forsendum, fer fram innan heilbrigðiskerfisins.
Forgangsröðun
Þeir einstaklingar sem hafa brýnasta þörf fyrir heilbrigðisþjónustu ganga fyrir, til dæmis vegna alvarlegra bráðatilfella, lífshættulegra sjúkdóma og slysa. Einstaklingar sem þurfa á meðferð að halda vegna annarra sjúkdóma og minni háttar slysa geta því þurft að bíða.
Einhver bið innan heilbrigðiskerfisins er eðlileg af fleiri ástæðum. Skipuleggja þarf starfsemi heilbrigðisstofnana fram í tímann, til dæmis mönnun, aðföng og nýtingu skurðstofa. Sjúklingar geta þurft að bíða mislengi eftir því á hvaða heilbrigðisstofnun og/eða hjá hvaða lækni þeir eru skráðir. Þá þurfa sjúklingar oft að gera ýmsar ráðstafanir áður en þeir geta nýtt sér heilbrigðisþjónustu, svo sem að gangast undir skurðaðgerð, meðal annars varðandi fjölskyldu og vinnu. Sjúklingar geta sjálfir í samráði við sinn lækni frestað aðgerð en þannig lengist biðtíminn.
Viðmið um bið eftir heilbrigðisþjónustu
Með biðtíma er átt við þann tíma sem líður frá því að sjúklingur hefur samband við heilbrigðisþjónustu út af einkennum eða frá því að þörf fyrir viðkomandi þjónustu er greind. (Þessi tímamörk eiga að sjálfsögðu ekki við þegar um bráðaþjónustu er að ræða eða um greiningu og meðferð illkynja sjúkdóma).
Almenn viðmið embættis landlæknis eru:
Samband við heilsugæslustöð samdægurs
Viðtal við heilsugæslulækni innan 5 daga
Skoðun hjá sérfræðingi innan 30 daga
Aðgerð/meðferð hjá sérfræðingi innan 90 daga frá greiningu
Samkvæmt lögum um réttindi sjúklinga ber læknum að gefa sjúklingum sínum skýringar á því hvers vegna bið er eftir aðgerð eða annarri meðferð. Þá er þeim enn fremur skylt að veita upplýsingar um áætlaðan biðtíma og þá möguleika sem eru á að fá aðgerðina/meðferðina framkvæmda fyrr annars staðar.
Sjúkratryggingar eru með samninga við Klíníkina og Orkuhúsið um framkvæmd tiltekins fjölda liðskiptaaðgerða á mánuði. Samningarnir gilda fyrir einstaklinga sem eru á biðlista hjá Landspítala, Sjúkrahúsinu á Akureyri eða Heilbrigðisstofnun Vesturlands, Akranesi.
Boð um að nýta þetta úrræði (að uppfylltum heilsufarslegum skilyrðum) eru send í gegnum spurningalista í Heilsuveru. Embætti landlæknis sér um að senda út spurningalistana fyrir hönd Sjúkratrygginga af tæknilegum ástæðum. Sjúkratryggingar ákveða hve mörgum er hægt að bjóða aðgerð á hverjum tíma út frá því hversu mörg pláss eru í boði hjá samningsaðilum. Þegar boð um aðgerð er sent út er farið eftir þeirri dagsetningu sem bið hófst.
-Embætti landlæknis getur ekki sagt til um áætlaðan biðtíma einstaklings.
-Embætti landlæknis tekur ekki ákvarðanir um hvenær boð um aðgerð eru send og hefur ekki heimildir til að veita undanþágur.
Búið er að senda spurningalista til einstaklinga sem voru komnir á biðlista hjá Landspítala, Sjúkrahúsinu á Akureyri eða Heilbrigðisstofnun Vesturlands 30. september 2025. Ef þú átt beiðni hjá einhverri þessara stofnana frá því fyrir þann tíma og hefur ekki fengið sendan spurningalista er hægt að senda póst á lidskipti@landlaeknir.is og óska eftir spurningalista.
Sjúkratryggðum einstaklingum er gert kleift að sækja heilbrigðisþjónustu í öðru aðildarríki EES-samningsins, gegn endurgreiðslu kostnaðar frá sjúkratryggingum að ákveðnum skilyrðum uppfylltum. Sjá nánar á vef Sjúkratrygginga.
Þjónustuaðili
Embætti landlæknis