Í frumvarpinu er lagt til að tekið verði upp náttúru- og innviðagjald fyrir aðgang að þremur fjölsóttustu ferðamannastöðum í eigu ríkisins, Geysi, Gullfossi og þjóðgarðinum á Þingvöllum. Þessar ráðstafanir eru gerðar til að stuðla að verðmætasköpun, öryggi og álagsstýringu í ferðaþjónustu líkt og fram kemur í stefnuyfirlýsingu ríkisstjórnarinnar. Í frumvarpinu kemur m.a. eftirfarandi fram:

- Einstaklingar sem hafa ekki skattalega heimilisfesti á Íslandi þurfa að greiða náttúru- og innviðagjald að upphæð kr. 4.500 fyrir skírteinið sem gildir í eitt ár. Utan háannatíma eða á tímabilinu 1. nóvember til 31. maí er gjaldið kr. 3.000. Gjaldið nær ekki til fólks með skattalega heimilisfesti á Íslandi sem hefur þegar tekið þátt í fjármögnun innviða og náttúruverndar sem skattgreiðendur. Ríkisfang ræður ekki gjaldskyldunni. Hins vegar þurfa allir einstaklingar 18 ára og eldri að afla rafræns aðgangsskírteinis (QR - kóði) fyrir umrædd svæði. Ferðaskrifstofum og ferðasölum verður gert kleift að kaupa skírteini fyrir fram fyrir sína viðskiptavini.

- Áætlaðar tekjur ríkissjóðs vegna gjaldsins eru sex til sjö milljarðar króna á ári. Fyrir árið 2027 eru tekjur áætlaðar um fimm milljarðar króna, er þá miðað við að lögin taki gildi 1. maí.

- Samkvæmt frumvarpsdrögunum verður ekki lengur heimilt að innheimta bílastæðagjöld innan afmarkaðra gjaldskyldra landsvæða í eigu eða umsjón ríkisins og verða bílastæðagjöld innan Þjóðgarðsins á Þingvöllum þar með ekki lengur innheimt.

- Eftirlit með skírteinum verður á vegum Ferðamálastofu. Eftirlitsaðilum verður heimilt að krefjast framvísunar aðgangsskírteina, persónuskilríkjum eða öðrum nauðsynlegum upplýsingum. Einnig má fletta einstaklingi upp í skrá ef hann getur af afsakanlegum ástæðum ekki sýnt skírteinið. Etirlitsaðilar geta einnig lagt á sektir og innheimt á vettvangi. Nánari framkvæmd eftirlits verður útfærð í reglugerð.